दहिसरमधील सावरपाडा येथे नवीन स्वच्छता व जनसुविधा केंद्र ‘सुविधा केंद्रा’चे उद्घाटन

श्री. पीयूष गोयल, खासदार, उत्तर मुंबई वाणिज्य आणि उद्योग मंत्री तथा उत्तर मुंबईचे खासदार पीयूष गोयल यांनी दहिसरमधील सावरपाडा येथे नवीन स्वच्छता व जनसुविधा केंद्र ‘सुविधा केंद्रा’चे उद्घाटन केले

■ सुविधा केंद्रामध्ये स्वच्छ शौचालये, शुद्ध पिण्याचे पाणी, आंघोळ आणि लॉन्ड्रीची सुविधा उपलब्ध असेल.

■ गोयल म्हणाले की, गरज भासल्यास अशा प्रकारची 100 केंद्रे उभारता येतील, जेणेकरून परिसरातील प्रत्येक व्यक्तीला स्वच्छ शौचालय, पिण्याचे पाणी, लॉन्ड्री आणि आंघोळीची सुविधा मिळू शकेल.

■ गोयल म्हणाले की, सुविधा केंद्रे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या आधुनिक सुविधा उपलब्ध करून देण्याच्या दृष्टिकोनातून प्रेरित आहेत.

■ गोयल यांनी युवकांना आवाहन केले की, आज सकाळी पंतप्रधानांच्या ‘मन की बात’ कार्यक्रमात उल्लेख केलेल्या पटवाई गावाप्रमाणे त्यांनीही आपल्या परिसराच्या स्वच्छतेसाठी टीम तयार कराव्यात.

मुंबई, 30 ऑगस्ट 2026: वाणिज्य आणि उद्योग मंत्री तथा उत्तर मुंबईचे खासदार श्री. पीयूष गोयल यांनी रविवारी आपल्या लोकसभा मतदारसंघात एका सुविधा केंद्राचे उद्घाटन केले. या केंद्राचा उद्देश स्थानिक रहिवाशांना स्वच्छ शौचालय, आंघोळ, लॉन्ड्री आणि शुद्ध पिण्याच्या पाण्याची सुविधा उपलब्ध करून देणे हा आहे. गरज भासल्यास उत्तर मुंबईमध्ये अशा प्रकारची 100 सुविधा केंद्रे उभारता येतील, जेणेकरून प्रत्येक व्यक्तीला या सुविधांचा लाभ मिळू शकेल, असे त्यांनी सांगितले.

उत्तर मुंबईतील दहिसर पूर्व येथील सावरपाडा येथे नवीन सुविधा केंद्राच्या उद्घाटन समारंभाला श्री. गोयल यांनी व्हर्च्युअल माध्यमातून संबोधित केले. हे केंद्र कॉर्पोरेट सोशल रिस्पॉन्सिबिलिटी (CSR) निधीच्या माध्यमातून सार्वजनिक-खासगी भागीदारी (PPP) मॉडेलवर उभारण्यात आले आहे. हिंदुस्तान युनिलिव्हर लिमिटेड, एचएसबीसी इंडिया, जेएसडब्ल्यू फाउंडेशन आणि बृहन्मुंबई महानगरपालिका यांचा या उपक्रमात सहभाग आहे.

श्री. पीयूष गोयल यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या 2014 मधील पहिल्या स्वातंत्र्यदिनाच्या भाषणाची आठवण करून दिली. त्या भाषणात पंतप्रधानांनी माता आणि भगिनींना उघड्यावर शौचास जाण्याच्या समस्येचा मुद्दा देशासमोर मांडला होता. श्री. गोयल म्हणाले की, या आवाहनामुळे देशाच्या विचारसरणीत बदल झाला आणि आज भारतातील नागरिक चांगले आणि स्वच्छ शौचालय असणे हा प्रत्येक व्यक्तीचा अधिकार आहे, असे मानतात. पंतप्रधानांनी या विषयावर चिंता व्यक्त केल्यानंतर देशभरात 12 कोटींपेक्षा अधिक शौचालये बांधण्यात आली आहेत.

ते म्हणाले, “आज मला आनंद होत आहे की मुंबईतील 26वे सुविधा केंद्र सावरपाडा येथे सुरू झाले आहे. आपल्या नागरिकांना आधुनिक आणि स्वच्छ सुविधा उपलब्ध करून देण्याची आपली जबाबदारी आम्ही पार पाडत आहोत.”

सावरपाडा सुविधा केंद्रामध्ये 29 टॉयलेट सीट, सहा लॉन्ड्री मशीन आणि पाणी शुद्धीकरणाची सुविधा आहे. पाच सदस्यांच्या कुटुंबाला दरमहा 150 रुपयांमध्ये अमर्यादित शौचालय वापरण्याची सुविधा येथे उपलब्ध आहे. आरओ-फिल्टर केलेले पिण्याचे पाणी 1 रुपये प्रति लिटर दराने, तर 7 किलो कपड्यांची लॉन्ड्री सुविधा 70 रुपयांमध्ये उपलब्ध आहे. त्यामुळे प्रत्येक सुविधा केंद्र साधारणपणे नऊ महिन्यांत संचालनाच्या दृष्टीने स्वयंपूर्ण होते.

सावरपाडा सुविधा केंद्राची उभारणी शाश्वत डिझाइनच्या तत्त्वांवर करण्यात आली आहे. यामध्ये ग्रीन स्टील आणि ग्रीन सिमेंट, रूफटॉप सोलर तसेच ग्रेवॉटर रिसायकलिंगचा वापर करण्यात आला आहे. पुरापासून संरक्षणासाठी हे केंद्र जमिनीपासून 3 फूट उंचीवर उभारण्यात आले आहे.

श्री. गोयल यांनी आज सकाळी प्रसारित झालेल्या पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या ‘मन की बात’ कार्यक्रमाचाही उल्लेख केला. या कार्यक्रमात पंतप्रधानांनी रामपूर येथील पटवाई गावाचे उदाहरण दिले होते. तेथे युवकांच्या एका टीमने आपल्या परिसराच्या स्वच्छतेचा उपक्रम हाती घेतला. या टीमने गंगेच्या घाटांवरून अनेक टन प्लास्टिक कचरा हटवला तसेच जलाशयांची स्वच्छता केली.

श्री. गोयल यांनी उत्तर मुंबईतील युवकांना पटवाई गावाच्या उदाहरणातून प्रेरणा घेण्याचे आणि आपल्या परिसराच्या स्वच्छतेसाठी टीम तयार करण्याचे आवाहन केले. त्यांनी सांगितले की, उत्तर मुंबईमध्ये नऊ तलावांच्या स्वच्छतेचे काम सुरू आहे. यापैकी एका तलावाची स्वच्छता आणि सुशोभीकरण पूर्ण झाले असून, पुढील तलावाचे काम लवकरच सुरू होणार आहे. या उपक्रमाला कॉर्पोरेट क्षेत्राकडूनही सहकार्य मिळत असल्याचे त्यांनी सांगितले.

सुविधा केंद्रांची उभारणी करणारी टीम दरवर्षी 6 लाख लोकांना या सुविधांचा लाभ उपलब्ध करून देते. यामुळे दरवर्षी अंदाजे 33,500 कोटी रुपयांची बचत होत असल्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात आला आहे.

श्री. गोयल म्हणाले की, अशा प्रकारची आणखी केंद्रे उभारली जावीत. उत्तर मुंबईमध्ये यापूर्वी सुरू करण्यात आलेले सुविधा केंद्र चांगल्या प्रकारे कार्यरत असून, दररोज 1,500 हून अधिक नागरिक त्याचा वापर करतात. हे केंद्र स्थानिक नागरिक स्वतः चालवत असून, त्यामध्ये महिला स्वयं-सहायता गटांची महत्त्वाची भूमिका आहे. त्याच धर्तीवर नवीन सुविधा केंद्रही 24 तास कार्यरत राहणार आहे. त्यांनी सांगितले की, महिलांनी हे सुविधा केंद्र चालवावे आणि आपल्या घराप्रमाणे त्याची देखभाल करावी.

ते म्हणाले की, उत्तर मुंबईतील प्रत्येक व्यक्तीला अशा सुविधांपर्यंत पोहोच मिळायला हवी आणि गरज भासल्यास 100 सुविधा केंद्रे उभारण्यासाठी आपण तयार आहोत. ते म्हणाले, “अशी केंद्रे सुरू करणे ही आपली जबाबदारी आहे.”